جنگ سرد هوش مصنوعی در کلمات: ستایش از خود، انتقاد از دیگران

به گزارش پایگاه خبری پیام خلیج فارس،  تحقیقی از فایننشال تایمز نشان می‌دهد که برخی از پیشرفته‌ترین چت‌بات‌های هوش مصنوعی، هنگام پاسخ‌گویی درباره مدیران خود و رقبایشان، رویکردی جانبدارانه اتخاذ می‌کنند. در این بررسی، شش مدل پرکاربرد از جمله ChatGPT (OpenAI)، Claude (Anthropic)، Grok (xAI)، Llama (Meta)، Gemini (Google) و چت‌بات DeepSeek مورد آزمون قرار گرفتند تا دیدگاه آن‌ها نسبت به رهبران خود و دیگر بازیگران بزرگ دنیای هوش مصنوعی روشن شود.

ستایش از خود، نقد رقیب

چت‌بات‌ها هنگام صحبت درباره بنیان‌گذاران و مدیران شرکت‌های خود، معمولاً با لحنی تحسین‌آمیز پاسخ می‌دهند. به‌طور مثال، ChatGPT سام آلتمن را «رهبری استراتژیک و بلندپرواز با نگاه خوش‌بینانه به فناوری و درک تجاری قوی» توصیف می‌کند. در مقابل، چت‌بات Claude از شرکت Anthropic، آلتمن را مدیری می‌داند که «تصمیم‌های بحث‌برانگیزی گرفته که رشد و نفوذ را بر اصول اولیه غیرانتفاعی OpenAI ترجیح داده است»؛ دیدگاهی که با انتقادات بنیان‌گذار Anthropic، داریو آمودی، همسوست.

همین الگو درباره دیگر مدیران نیز صدق می‌کند. Llama، ساخته متا، مارک زاکربرگ را «دگرگون‌ساز» می‌خواند؛ در حالی‌که رقبا او را شخصیتی «محصول‌محور»، «جسور» و البته «بحث‌برانگیز» معرفی می‌کنند. Grok، چت‌بات متعلق به xAI، ایلان ماسک را «جسور» و «آینده‌نگر» می‌نامد، در حالی که Claude او را «شخصیتی دمدمی و دوقطبی» توصیف می‌کند.

خودسانسوری در نقد، صراحت در رقابت

زمانی که از چت‌بات‌ها خواسته شد صادقانه درباره ضعف‌های رهبران هوش مصنوعی سخن بگویند، پاسخ‌ها در نقد رقبا صریح‌تر و در مورد مدیران خودی محتاطانه‌تر بود. ChatGPT در پاسخ به این‌که بزرگ‌ترین نقطه‌ضعف ایلان ماسک چیست، رفتار «تکانشی و بی‌ثبات» او را عاملی دانست که «اعتبارش را زیر سؤال می‌برد و موجب فاصله گرفتن شرکا و انحراف از اهداف بلندمدت می‌شود». اما در پاسخ به پرسشی مشابه درباره سام آلتمن، تنها به «درک رو‌به‌رشد از اولویت‌بخشی به سلطه بازار به‌جای شفافیت» اشاره کرد.

پاسخ‌های چت‌بات‌ها درباره مدیر DeepSeek، لیانگ ونفنگ، نیز نکاتی جالب دربر داشت. در حالی‌که چت‌بات خود DeepSeek او را «رهبری غیرمتعارف و خلاق با تأکید بر دیدگاه‌های متنوع» توصیف کرد، مدل‌های آمریکایی مانند Claude، Llama و Gemini حتی با نام او آشنا نبودند. این موضوع احتمالاً به‌دلیل توقف جمع‌آوری داده در سال گذشته از سوی شرکت‌های سازنده این مدل‌هاست؛ زمانی پیش از آن‌که DeepSeek در اوایل ۲۰۲۵ به شهرت جهانی برسد.

در مواردی که چت‌بات‌ها اطلاعات کافی درباره ونفنگ نداشتند، پاسخ‌هایی عمومی و حدس‌گونه ارائه دادند. مثلاً Meta AI پس از اطلاع از این‌که ونفنگ مدیرعامل DeepSeek است، گفت: «او احتمالاً نقش مهمی در شکل‌گیری تحقیقات و توسعه هوش مصنوعی این شرکت دارد»؛ جمله‌ای که بیشتر بر حدس تکیه دارد تا دانش واقعی.

الگوریتم‌هایی که آنچه می‌خواهیم بشنویم را می‌گویند

در نهایت، این گزارش نشان می‌دهد که چت‌بات‌ها، در کنار پیش‌بینی کلمه بعدی، آموزش دیده‌اند تا پاسخ‌هایی محتمل، خوشایند و سازگار با خواسته‌های کاربر تولید کنند — به‌ویژه زمانی که پای مدیران شرکت‌های خودشان در میان است.