سقوط بیت‌کوین؛ پایان یک رؤیای کریپتویی؟!‏

به گزارش پایگاه خبری پیام خلیج فارس،  نوسان شدید و ریزش قیمت بیت‌کوین در روزهای اخیر، اگرچه توجه بسیاری را جلب کرده، ‏اما از منظر منتقدان این بازار، چیز تازه‌ای درباره ماهیت رمزارزها آشکار نمی‌کند. به‌زعم این نگاه، بیت‌کوین نه ‏ابزار کارآمدی برای مبادله است و نه ذخیره‌ای مطمئن برای ارزش. بنابراین افت ناگهانی قیمت، تغییری در ‏ارزیابی بنیادی آن ایجاد نمی‌کند؛ چراکه اساساً مبنای اقتصادی پایداری برای آن وجود ندارد.‏از این منظر، آنچه اکنون رخ داده بیشتر شبیه لحظه‌ای است که سرمایه‌گذاران درمی‌یابند قیمت‌ها برای مدتی ‏طولانی بر پایه هیجان و روایت حرکت کرده‌اند، نه بر اساس واقعیت‌های اقتصادی. کسانی که از ابتدا به ‏کاربردپذیری بیت‌کوین باور نداشته‌اند، این ریزش را تأییدی دوباره بر دیدگاه خود می‌دانند. در مقابل، طرفداران ‏سرسخت رمزارزها اگر روایتی درباره فایده واقعی این دارایی دارند، چاره‌ای جز حفظ سرمایه و عبور از دوره ‏وحشت بازار نمی‌بینند.‏

افسانه‌های بازار و فرهنگ سرمایه‌گذاری رمزارزی

سقوط اخیر همچنین بار دیگر زبان و فرهنگ خاص بازار رمزارزها را به یاد آورده است؛ فرهنگی که حتی ‏اصطلاحات آن نیز از دل هیجان و آشفتگی بیرون آمده‌اند. برای نمونه، واژه مشهور «‏HODL» ‎که بعدها به‌عنوان ‏مخفف «نگه داشتن به هر قیمت» تفسیر شد، در واقع از یک اشتباه تایپی سرمایه‌گذاری هراسان زاده شد. همین ‏ریشه، به‌نوعی تصویری نمادین از فضایی ارائه می‌دهد که بسیاری از تصمیم‌ها در آن، نه بر اساس تحلیل دقیق، ‏بلکه بر پایه ترس، امید و شتاب شکل گرفته است.‏این ویژگی یکی از عواملی است که باعث می‌شود هر شوک قیمتی، به‌سرعت به موجی از واکنش‌های احساسی ‏تبدیل شود. در چنین بازاری، افت‌ها و صعودها بیش از آنکه بازتاب تحولات واقعی اقتصاد باشند، محصول تغییر ‏ناگهانی انتظارات هستند.‏

سیاست، وعده‌ها و واقعیت بازار

یکی از جنبه‌های معنادار سقوط اخیر، بازگشت قیمت بیت‌کوین به سطحی پایین‌تر از دوره پیش از انتخابات ‏‏2024 است. این موضوع دو پیام روشن دارد. نخست آنکه حمایت سیاسی و شعارهای پررنگ، حتی اگر با وعده ‏تبدیل یک کشور به «ابرقدرت کریپتو» همراه باشد، در نهایت نمی‌تواند در برابر منطق بازار مقاومت کند. ‏حرف‌ها، مقررات‌زدایی‌ها و حتی عفو چهره‌های جنجالی حوزه رمزارز، نتوانستند جلوی افت قیمت را بگیرند.‏دومین پیام، به زیان مستقیم سرمایه‌گذارانی مربوط می‌شود که بر اساس همین وعده‌های سیاسی وارد بازار ‏شدند. بسیاری از خریداران بیت‌کوین با این تصور که حمایت سیاسی باعث جهش پایدار قیمت خواهد شد، ‏سرمایه‌گذاری کردند و اکنون با زیان مواجه شده‌اند. این تجربه، از نگاه منتقدان، نمونه‌ای دیگر از پیوند زدن ‏سرنوشت بازارها به چهره‌های سیاسی و هزینه‌هایی است که این پیوند می‌تواند به سرمایه‌گذاران تحمیل کند.‏

پیامدهای سیاسی و اجتماعی سقوط کریپتو

سقوط بیت‌کوین فقط یک رویداد مالی نیست و می‌تواند پیامدهای سیاسی نیز داشته باشد. بخشی از حمایت ‏اجتماعی از جریان‌های سیاسی خاص، به‌ویژه در میان مردان جوان، بر این باور استوار بود که سیاست‌های ‏اعلام‌شده به رشد سرمایه‌گذاری‌های رمزارزی کمک می‌کند. تا پیش از این افت، تصور می‌شد این وعده‌ها در حال ‏محقق شدن است؛ اما ریزش قیمت می‌تواند این تصور را به چالش بکشد.‏در نتیجه، ممکن است گروهی از حامیان که با انگیزه سود مالی وارد میدان شده بودند، اکنون احساس ‏سرخوردگی کنند. هرچند اندازه این گروه و شدت واکنش آن مشخص نیست، اما اصل مسئله نشان می‌دهد که ‏پیوند زدن مشروعیت سیاسی با عملکرد بازارها، همواره ریسکی جدی به همراه دارد.‏

فرو ریختن یک روایت رایج

سال‌ها این گزاره تکرار می‌شد که فارغ از هر نقدی، دست‌کم بازارها در مسیر صعود قرار دارند. سقوط اخیر ‏بیت‌کوین، فشار سنگینی بر این روایت وارد کرده است. وقتی دارایی‌ای که نماد خوش‌بینی بازارمحور تلقی می‌شد، ‏چنین افتی را تجربه می‌کند، این پرسش مطرح می‌شود که تا چه حد می‌توان از عملکرد بازارها به‌عنوان معیار ‏موفقیت سیاست‌ها یاد کرد.‏از این زاویه، ریزش اخیر نه‌فقط یک اتفاق در بازار رمزارزها، بلکه نشانه‌ای از شکنندگی روایت‌هایی است که رشد ‏دارایی‌ها را جایگزین ارزیابی عمیق‌تر سیاست‌ها می‌کنند. پرسشی که در پایان باقی می‌ماند این است که آیا این ‏تجربه، تغییری پایدار در نگاه عمومی ایجاد خواهد کرد یا پس از فروکش کردن هیجان‌ها، چرخه خوش‌بینی و ‏ناامیدی بار دیگر تکرار می‌شود.‏